GRUP: 3222
HAZIR GİYİM
(B.Y.K
Kararı: 2000/290)
1. DOKUMA VE ÖRME KONFEKSİYON
Konfeksiyon üretimi ile
iştigal eden iş yerlerinde üretim kapasitesi aşağıda belirtilmiş olan
hesaplama şekillerinden birine göre tespit edilir.
Bu tesislerde kapasite 8
saat 300 gün üzerinden hesaplanır. Kapasiteye esas alınacak makinalar;
Düz dikiş
Çift iğne
Overlok
Reçme makinaları
Diğer makinalar yardımcı
makinalar olup, kapasite hesaplarında dikkate alınmazlar. Ancak bu makinalar
ile yapılan operasyonların üretimleri karşılayıp karşılamadığı konusunda dar
boğaz araştırması yapılılır ve bu durum raporda belirtilir.
Ayrıca konfeksiyon
üretiminde makina başına birebir işçi gerektiğinden makina ve tesisat
tablosunda belirtilen dikiş makinası sayısı kadar işçi bulunması şarttır.
İşçi sayısı yetersiz ise işçi sayısı kadar dikiş makinası sayısı üzerinden
kapasite hesapları yapılır.
1-
Dikiş Makinalarının Konfeksiyon Ürünlerine
Dağılımına Göre Kapasite:
Bu hesaplama şeklinde mevcut
dikiş makinaları sayısı yapılacak olan konfeksiyon ürünlerine göre dağılımı
yapılarak ve aşağıda belirtilen bir adet dikiş makinası ile dikilebilecek
miktarlar dikkate alınarak kapasite hesapları yapılır.
1 adet dikiş makinası ile 8 saatte dikilebilecek konfeksiyon ürünleri,
Dokuma Konfeksiyon;
Bayan-erkek
gömlek-bluz: 25 adet.
Bayan-erkek mont-kaban:
8 adet.
Bayan
elbise: 20 adet.
Bayan-erkek
pantolon: 20 adet.
Bayan
etek: 20 adet.
Bayan-erkek: 8 adet.
Bayan
şort: 30 adet.
Bayan
yelek: 25 adet.
Eşarp-fular: 100 adet.
Şapka: 50 adet.
Örme Konfeksiyon:
Bay-bayan
pantolon: 20 adet.
Etek: 20 adet.
Bayan-erkek şort:
30 adet.
Bayan-erkek gömlek,
bluz: 25 adet.
Bayan-erkek mont-kaban:
6 adet.
T-Shirt:80 adet.
S-Shirt:
60 adet.
Gecelik, pijama tk:
30 adet.
Eşofman, jogging tk:30 adet.
Bayan
atlet: 125 adet.
Bayan
külot: 300 adet.
Sütyen
konfeksiyon: 75 adet.
Korse: 40 adet.
Fantezi bayan
külot: 200 adet.
Jupon:20 adet.
Kombinezon: 20 adet.
Bayan
mayo: 40 adet.
Çocuk tayt: 100 adet.
Çocuk
elbise: 100 adet.
Çocuk
tulumu:100 adet.
Tayt:
40 adet.
Bayan
elbise: 20 adet.
2)
Dikiş Makinalarının Yıllık Çalışma Süresi Üzerinden
Kapasite:
Makina sayısı x 60 dk x 8
saat x 300 gün x R= dak/yıl yıllık çalışma süresi.
Yıllık çalışma
süresi/ort. standart dikim süresi= adet/yıl
Bu bölümde iki türlü
hesaplama yapılabilir.
a)
Bu
hesaplama şeklinde yıllık çalışma süresi yapılan üretimlere oranlanarak
herbir üretimin ayrı ayrı yıllık üretim miktarları ve ihtiyaç maddeleri
hesaplanır.
Örnek:
25 adet dikiş makinasının yıllık çalışma süresini % 40 T-Shirt, % 30
eşofman, jogging tk. % 30 bay-bayan pantolon olarak oranlarsak;
25 mak x 60 dk x 8 saat x
300 gün x 0,70 R= 2.880.000 dk/yıl çalışma süresi,
Standart dikim süreleri
sırasıyla 5, 13 ve 20 dakikadır. Buna göre kapasite;
T-Shirt üretim miktarı 2.880.000 x 0,40/5 dk= 230.400 ad/yıl.
Eşofman, jogging tk:
2.880.000 x 0,30/13 dk= 66. 462 ad/yıl.
Bay-bayan pantolon:
2.880.000 x 0,30/20 dk= 43.200 ad/yıl.
İhtiyaç malzemeleri her
bir üretim için ayrı ayrı eksperlerin değerlendirmelerine göre
belirlenecektir.
b)
En çok
üretilen esas alınır. Yıllık çalışma süresi üzerinden üretim miktarı ve
ihtiyaç maddeleri hesaplanır.
Diğer konfeksiyon
ürünlerinin ise yıllık üretim miktarları ayrı ayrı hesaplanır. Tablo 2 ve
Tablo 3?te önlerine ?veya? ibaresi konularak yazılır. Bu ürünlerin kapasite
hesap tablosunda ve tüketim kapasitesi tablosunda ihtiyaç madde hesapları
ayrıca gösterilmez.
Örnek: (a)
şıkkında verilen örneği (b) şıkkına uygularsak; 25 adet dikiş makinasının
yıllık çalışma süresinin tamamının T-Shirt üretimine ayrıldığı kabul
edilirse, yıllık çalışma süresi:
25 mak x 60 dakika x 8 saat
x 300 gün x 0,80 R= 2.880.000 dk/yıl
T-Shirt üretim miktarı:
2.880.000 dk/ 5dk= 576.000 ad/yıl.
Veya eşofman, jogging
tk: 2.880.000 dk/13 dk= 221.538 ad/yıl.
Veya bay-bayan
pantolon: 2.880.000 dk/20 dk= 144.000 ad/yıl.
Bu durumda sadece üretime
esas alınan T-Shirt?ün ihtiyaç maddeleri hesaplanır.
Dokuma ve Örme Konfeksiyon Ürünlerini Ortalama Standart Dikim Süreleri
Çetveli:
Örme Konfeksiyon:
T-Shirt: 5 dk.
S-Shirt:
6 dk.
Pantolon
(Bay-bayan): 20 dk.
Gömlek-bluz
(Bay-bayan): 16 dk.
Sort
(Bay-bayan): 13 dk.
Mont-kaban
(Bay-bayan): 65 dk.
Etek: 20 dk.
Gecelik, pijama tk: 13 dk.
Eşofman, jogging tk:13 dk.
Atlet
(Bay-bayan): 3 dk.
Kilot
(Bay-bayan):1,5 dk.
Fantazi bayan
külot: 2 dk.
Sütyen:
5 dk.
Korse: 10 dk.
Jupon: 20 dk.
Kombinezon: 20 dk.
Mayo
(Bay-bayan): 10 dk.
Tayt: 10 dk.
Bayan
elbise: 20 dk.
Çocuk tayt:
4 dk.
Çocuk
elbisesi: 4 dk.
Çocuk
tulumu: 4 dk.
Dokuma Konfeksiyon:
Pantolon
(Bay-bayan): 20 dk.
Mont-kaban
(Bay-bayan):65 dk.
Ceket
(Bay-bayan): 48 dk.
Gömlek-bluz (Bay-bayan): 16 dk.
Palto-pardesü-manto
(Bay-bayan): 65 dk.
Şort
(Bay-bayan): 13 dk.
Yelek
(Bay-bayan):15 dk.
Bayan
elbise: 20 dk.
Etek: 20 dk.
Şapka: 8 dk.
Eşarp-fular: 4 dk.
NOT: Yukarıda belirtilen üretmlerin dışında kalan konfeksiyon ürünlerinin
standart dikim zamanı emsal üretimler dikkate alınarak eksperlerin
değerlendirmelerine göre belirlenir.
3)
Bant Usulüne Göre Kapasite Hesaplama Şekil:
Mevcut dikiş makinalarının
yapılacak olan konfeksiyon ürünlerine göre dağılımı yapılarak üretim
bantları oluşturulur. Üretim bantlarındaki makina sayısı, makina cinsi,
operasyon adı ve birim dikim zamanı (sn) belirtilerek dar boğaz olan
operasyon esas alınmak suretiyle yıllık üretim miktarları hesaplanır.
Örnek: Dokuma
kumaştan bayan bluz yapılan üretim bantında operasyon süreleri ve kapasite
aşağıdaki gibi belirlenir.
|
OPERASYON ADI |
MAKİNA SAYISI |
MAKİNA CİNSİ |
BİRİM
DİKİM
ZAMANI(Sn.) |
|
Omuz çatma |
1 |
Overlok |
38 |
|
Omuz çıma |
1 |
Düz |
36 |
|
Kol hazırlama |
1 |
Düz |
38 |
|
Kol takma |
1 |
Düz |
40 |
|
Yaka hazırlama |
2 |
Düz |
90 |
|
Yan
sülfile |
1 |
Overlok |
32 |
|
Yan birleştirme |
1 |
Düz |
40 |
|
Mostra hazırlama + çıma |
2 |
Düz |
82 |
|
Yırtmaç baskı |
1 |
Düz |
41 |
|
Yaka takma/kapama |
2 |
Düz |
92 |
|
Kol ağzı çıması/etek baskı |
1 |
Düz |
40 |
|
Göğüs pens ve etiket dikimi |
1 |
Düz |
42 |
Yaka takma-kapama operasyonu
dar boğaz olduğundan kapasite:
1
bant x 2 mak x 3.600/92 sn x 8 saat x 300 gün x 0,80= 150.260 ad/yıl.
REMAYÖZ MAKİNALARI:
Bu makinaların üretim
kapasitesini çalıştırılacak işçi sayısı belirler.
1) Remayöz Makinası
a) 1 işçi çalıştırıldığı taktirde üretim 50-80 adet/
8 saat
b) 2 işçi çalıştırıldığı taktirde üretim 150-200
adet/8 saat üzerinden hesaplanır.
NOT: Basic tipi triko konfeksiyonu üretimi yapan firmalarda frma
bünyesindeki overlok dikiş ve reçme dikiş makinalarında eksper heyetince
belirlenen oran bu üretim için ayrılır. Makina başına 80 adet/8 saat
üzerinden hesaplama yapılır. Randıman faktörü eksper heyetince belirlenir.
2. EV TEKSTİLİ KONFEKSİYONU
|
1 Adet Dikiş Makinası İle |
|
|
|
|
Üretim (Gün) |
Otomatla Üretim (gün) |
|
Düz çarşaf |
300 Adet |
1000 Adet |
|
Lastikli dokuma veya Örme çarşaf |
280 Adet |
|
|
Fittet lastikli çarşaf |
70 Adet |
|
|
Nevresim |
60 adet |
1000 adet |
|
Yastık kılıfı |
500 adet |
3000 adet |
|
Yatak örtüsü |
250 adet |
|
|
Masa örtüsü |
250 adet |
|
|
Banyo havlusu |
250 adet |
|
|
Bornoz |
20 adet |
|
|
Peçete |
400 adet |
|
NOT:
Yukarda belirtilen
üretimlerin dışında ev tekstili üreten üreten firmaların üretim kapasiteleri
eksper heyetince işin zorluğuna göre benzer üretimler dikkate alınarak
hesaplanır.