GRUP: 3213 ÖRME KUMAŞ, ÇEŞİTLİ ÖRME EŞYA,
BRODE VE NAKIŞ İŞLEME
1- ÇORAP ÜRETİMİ:
1- Nylon Kadın Çorabı:
a) Koton Makinaları:
Nylon kadın çorabı üretiminde koton makinalarının 45 geyçten itibaren (43 dahil) daha ince ve nylon işlemeye müsait olanların kapasite tespit edilmesi esas alınmıştır.
Koton makinalarının kapasitelerinde makinalardaki fontür adedi göz önüne alınmalıdır. Bu tip makinaların günde 8 saat itibariyle üretebilecekleri çorap miktarı:
|
Fontür Adedi |
Düzine Adedi |
Lengten fusa çevrilmiş sistemler |
24 |
7 |
Komple sistem makinalarda |
24 |
10 |
Yüksek devirli son sistem komple makinalarda. |
24 |
14 |
Koton makinalarda 24?ten fazla sayıda fontür ihtiva ediyorsa üretimleri bu esaslara göre aşağıdaki gibi hesaplanır.
Fontür Adedi |
Düzine Günde |
26 |
10 x 26/24 |
28 |
10 x 28/24 |
30 |
14 x 30 / 24 |
32 |
14 x 32 / 24 |
Bu çoraplara düzine başına fire dahil kalın çorap yapıyorsa 0,600 kg. mus iplik, ince çorap yapıyorsa 0,275 kg. sentetik iplik verilir.
b) Yuvarlak Çorap Makinaları:
Yuvarlak kadın çorap makinalarının 8 saat itibariyle üretebilecekleri çorap miktarları:
Silindir Sistem Düzine/Gün
Tek 1 2
Tek 2 3
Tek 3 5
Tek 4 5,5
Tek 6 7
Tek 8 11
Çift 1 3,5
Çift 2 4
Bu çoraplara düzüne başına 0,275 kg. sentetik iplik verilir.
2. Erkek Çorabı: (B.Y.K Kararı: 1990/51)
Erkek çorabı makinalarında sentetik iplik, yün ipliği, pamuk ipliği veya bunların karışımlarından oluşan iplik kullanılarak erkek, bayan soket, çocuk ve bebe çorapları imal edilmektedir. Erkek çorabı makinaları, mekanik ve eletronik olarak iki ana grupta toplanarak günde 8 saat çalışma itibarıyla üretebilecekleri çorap miktarları aşağıda belirtilmiştir:
A) Mekanik Makinalar:
a) Erkek Çorapları:
Silindir Sistem Düzine/Gün
Tek 1 6
Tek 2 7
Tek 3 8
Çift 1 5,5
Çift 2 6,5
Çift 3 7,5
b) Çocuk Çorapları:
Silindir Sistem Düzine/Gün
Tek 1 8
Tek 2 9
Çift 1 7
Çift 2 8
B- Elektronik Makinalar: Üretim (Düzine/Gün)
Bir Sistem İki Sistem Üç Sistem
10 12 14 erkek çorabı
14 17 20 çocuk çorabı
Bu makinalarda merserize pamuk ipliği yün veya karışık iplik işlendiği zaman üretim miktarları değişmez.
Hammadde İsmi |
Erkek Çorabı |
Çocuk Çorabı |
Havlu Erkek Çorabı |
Havlu Çocuk Çorabı |
Sentetik İplik |
0,500kg/dz |
0,300 kg/dz |
- |
- |
veya (Pamuk ipliği) |
(0,625 kg/dz) |
(0,375 kg/dz) |
0,800 kg/dz |
0,500 kg/dz |
veya (Yün İpliği) |
(0,750 kg/dz) |
(0,450 kg/dz) |
- |
- |
Veya (Karışık İplik) |
(0,625 kg/dz) |
(0,375 kg/dz) |
0,800 kg/dz |
0,500 kg/dz |
Cipe İplik (Tel Lastik) |
15 gr/dz |
10 gr/dz |
15gr/dz |
10 gr/dz |
Naylon Torba |
50 gr/dz |
30 gr/dz |
50 gr/dz |
30 gr/dz |
Tenis çorabı imalatında gipe iplik (tel lastik) kullanımı 60 gr/dz?dir.
c) El Çorap Makinaları:
El çorap makinaları ile günde 8 saat itibariyle 6 adet (yarım düzine) çeşitli ipliklerle erkek çorabı üretilir.
Ham madde düzine başına:
Sentetik iplik 0,400 kg fire dahil ya da
(Merserize pamuk ipliği) (0,500) kg fire dahil ya da
(Yün ipliği) (0,600) kg fire dahil ya da
(Karışık iplik) (0,500) kg fire dahil ya da
Tel lastik 15 gr.
2- ÖRME MAKİNALARI:
1- Jarse Makinaları
Jarse makinalarının kapasitelerinin tespitinde aşağıdaki formül uygulanır. Bu makinalarda gramaj 100 gr/m2 , randıman % 80, may sayısı 18?dir.
Makine Adedi x Mamul Eni x Devir (ad/dak.) x 60 x 8 x 300 x 80 |
= ............. kg / yıl |
May Sayısı 18 x 100 x 1000 x 100 |
Ham madde: sun?i ipek ipliği veya devamlı sentetik iplik.
2- Dantel Makinaları:
Dantel makinalarının üretim kapasiteleri tespitinde aşağıdaki formül uygulanacaktır. Bu makinalarda mamül gramajı 130 gr/m2, randıman % 80, may sayısı 20?dir.
Makine Adedi x Mamul Eni x Devir (ad/dak.) x 60 x 8 x 300 x 130 x 80 |
= ............. kg / yıl |
May Sayısı 20 x 100 x 100 x 1000 |
Ham madde: Sun?i ve sentetik iplik.
3- Tül Makinaları:
a) Örme (raşel) Tül Perde Makinaları:
Örme tül makinalarının üretim kapasitesi tespitinde aşağıdaki formül uygulanacaktır.
Bu makinalarda mamülün gramajı 55 gr/m2, randıman % 80, may sayısı 18?dir.
Makine Adedi x Mamul Eni x Devir (ad/dak.) x 60 x 8 x 300 x 55 x 80 |
= ............. kg / yıl |
May Sayısı 18 x 100 x 1000 x 100 |
Ham madde % 100 poliester ipliktir. Desenli olanlar için % 20 oranında kabartma ihtiyacı için tekstürize iplik verilebilir.
b) Dokuma Tül Perde Makinaları:
Dokuma tül perde makinalarının üretim kapasitesi tespitinde aşağıdaki formül uygulanacaktır.
Bu makinalarda mamülün gramajı 100 gr/m2, randıman % 80, atkı sıklığı 20 alınır.
Makine Adedi x Mamul Eni x Devir (ad/dak.) x 60 x 8 x 300 x 100 x 80 |
= ............. kg / yıl |
May Sayısı 20 x 100 x 100 x 1000 x 100 |
Ham madde % 100 poliester ipliktir. Brodeli üretim yapan tesislere fiili duruma göre ayrıca % 10 sun?i ipek ipliği verilebilir.
c) Bobino Tül Makinaları:
Bobino tül makinalarının üretim kapasitesinin tespitinde aşağıdaki formül uygulanır.
Bu makinalarda gramaj 100 gr/m2, randıman % 75, atkı sayısı 12 adet/cm.
Makine Adedi x Mamul Eni x Devir (ad/dak.) x 60 x 8 x 300 x 100 x 75 |
= ............. kg / yıl |
May Sayısı 12 x 100 x 100 x 1000 x 100 |
Ham madde: % 50 sentetik iplik, % 50 pamuk ipliği.
NOT: Jarse, dantel ve tül perde makinaların da mamülün eni ve makinaların dakikadaki devir sayıları eksperlerce tespit edilir.
4- Fanila Örgü Makinaları:
Fanila ve kaşkorse kumaş üreten interlok ve kaşkorse makinalarında sistem başına 1,5 kg/8 saat, mayözlü makinalarda mayöz başına 2,5 kg/8 saat kapasite hesaplanır.
Ham madde: % 90 pamuk merserize ipliği, % 10 sentetik ipliktir.
NOT: % sentetik çalışan firmalar için bu % oranı değiştirilebilir.
Fanila tesislerinde lastik makinası varsa bunların sarfiyatı güde 4 kg olarak hesaplanır.
5- Düz Örme (Cotton) Makinaları:
Düz örme ?(fully)-fashion? denilen makinalarda kapasite fontür başına aşağıda belirtilen tablo esas alınarak uygulanır.
Makina İnceliği
Gg |
Fontür Başına Üretim |
adet / 8 saat |
gramaj gr/adet |
30 |
7 |
200 |
27 |
8 |
225 |
24 |
10 |
275 |
21 |
12 |
300 |
18 |
15 |
350 |
15 |
20 |
400 |
12 |
28 |
475 |
9 |
38 |
575 |
Ham madde: % 50 sentetik iplik, % 20 sun?i ipek ipliği, % 30 yün, pamuk-merserize ipliği, ya da isteğe göre % 20 sun?i ipek ipliği yerine sentetik iplikte verilebilir.
6) Düz El Örgü Makinaları:
Düz el örgü makinalarının üretim kapasiteleri makinlarının numara ve genişliklerine göre beher makina için (günde 8 saat üzerinden) kilogram olarak aşağıda belirtilmiştir.
Makina No |
20 cm |
60 cm |
80-100 cm |
120 cm |
16-18 |
- |
- |
3,5 |
4,0 |
14-12 |
1,5 |
2,5 |
4,0 |
4,5 |
8-10 |
1,5 |
3,0 |
4,5 |
5,0 |
6-7 |
1,5 |
4,5 |
5,0 |
6,0 |
3-3,5 |
- |
- |
8,0 |
9,0 |
1,5-2,5 |
- |
- |
10,0 |
11,0 |
Ham madde 8 ve daha ince numaralı makinalar için; % 50 sentetik iplik, % 20 sun?i ipek ipliği, % 30 yün, pamuk-merserize ipliğidir.
8 No?dan kalın makinalar için % 100 yün pamuk ve merserize ipliğidir (Bu makinalar için sun?i ve sentetik iplik kapasitesi verilmez).
7- Düz Links El Örgü Makinaları:
Bu makinaların üretim kapasitesi makinaların özellikleri, numara ve genişliklerine göre, beher makina için (günde 8 saat üzerinden) kilogram olarak aşağıda belirtilmiştir.
Makina No. |
80-100 cm. |
120 cm. |
12-14 |
6 |
7 |
8-10 |
8 |
9 |
6-7 |
10 |
11 |
4-5 |
12 |
13 |
Ham madde: 8 ve daha ince makinalar için; % 50 sentetik iplik, % 20 sun?i ipek ipliği, % 30 yün, pamuk-merserize ipliğidir.
Sun?i ipek ipliği miktarı isteğe göre, sentetik iplik olarak kullanılabilir.
8 No.?dan kalın makinalar için % 100 yün, pamuk, merserize ipliğidir (bu makinalar için sun?i ve sentetik iplik kapasitesi verilmez)
8- Jakarlı ve Düz Motorlu Örme Makinaları:
Bu makinaların üretim kapasitesi, makinaların özellikleri, numara ve genişliklerine göre beher makina için günde 8 saat üzerinden kilogram olarak aşağıda hesaplanmıştır.
|
160-180 cm. genişlik için |
Makina No. |
Çift sistem |
Tek sistem |
14 |
14 |
8 |
12 |
16 |
9 |
10 |
18 |
10 |
8 |
20 |
11 |
6 |
22 |
12 |
4-5 |
24 |
13 |
Ham madde: 8 ve daha ince makinalar için; % 50 sentetik iplik, % 20 sun?i ipek ipliği, % 30 yün, pamuk-merserize ipliğidir.
Sun?i ipek ipliği miktarı isteğe göre, sentetik iplik olarak kullanılabilir.
8 No.?dan kalın makinalar için % 100 yün, pamuk, merserize ipliğidir.
9- Otomatik Links Örgü Makinaları:
Otomatik links makinalarının üretim kapasitesi, bu makinaların numaralarına göre beher makina için (günde 8 saat üzeirnden) kilogram olarak tespit edilir.
|
Üretim Miktarı 8 saat/kg |
Makina No. |
Çift sistem |
Tek sistem |
8 |
24 |
13 |
10 |
20 |
11 |
12 |
18 |
10 |
Ham madde: % 50 sentetik iplik, % 20 sun?i ipek ipliği, % 30 yün, pamuk-merserize ipliği.
Sun?i ipek ipliği kapasitesi sentetik iplik olarak kullanılabilir.
10- Rachel Örme Makinaları:
Rachel örme makinalarının üretim kapasitesi beher makina için makina numaralarına göre (günde 8 saat üzerinden) kilogram olarak tespit edilir.
Makina No. |
Üretim Miktarı 8 saat/kg |
24 |
20 |
30 |
15 |
32 |
12,5 |
36 |
10 |
Ham madde: % 50 sentetik iplik, % 20 sun?i ipek ipliği, % 30 yün, pamuk-merserize ipliği.
Sun?i ipek ipliği kapasitesi sentetik iplik olarak kullanılabilir.
11- Yuvarlak Örgü Makinaları:
Yuvarlak örgü makinalarının üretim kapasitesi aşağıda gösterildiği gibi özelliklerine göre (jakarlı ve desenli) belirtilir.
Yuvarlak Jakarlı, Desenli Örme Makinaları İçin Kapasite:
Sistem başına 1,5 kg/8 saat
Ham madde: % 50 sentetik iplik, % 20 sun?i ipek ipliği, % 30 yün, pamuk-merserize ipliğidir.
NOT: Her iki grup makina için sun?i ipek ipliği kapasitesi, sentetik iplik için de kullanılabilir. Ayrıca devamlı tekstüre iplik kullanan makinaların kapasitelerinin tespitinde (tekstüre iplik) verilebilir.
12- Elektronik Düz Örme Makinaları : (B.Y.K.Kararı: 2004/736)
Elektronik düz örme makinalarının kapasitesi, makinaların sistem sayısına, inceliklerine ve iğne yatak uzunluğuna göre beher makine için günde 8 saat üzerinden kilogram olarak aşağıdaki tablolarda belirtilmiştir.
KAPASİTE HESABI I: (Parça kumaş üretimleri için çalışan iğne sayısına bağlı hesaplama şekli )
Tablo I?de belirtilmiş olan değerler makinalardaki mevcut iğnelerin tamamının çalışması halindeki üretim miktarlarını göstermektedir.
Triko kumaş üretiminde genelde parça halinde üretim yapıldığından, bir parçanın üretiminde çalışan iğne sayısının eksper tarafından işyerinde tespit edilerek aşağıda belirtilen formüle göre üretim kapasitesi hesaplanır.
KAPASİTE HESABI :
K1 (Çalışılan iğne sayısı )= |
Parça eni (cm) |
x |
İncelik numarası |
x |
Parça adedi |
2,54 cm (1 inç) |
(1 inçdeki iğne sayısı) |
K2 (Makinadaki toplam iğne sayısı) = |
İğne yatak uzunluğu (cm) |
x |
İncelik numarası |
2,54 cm. (1 inç) |
(1 inçdeki iğne sayısı) |
K (Üretim Kapasitesi) = |
K1 |
x |
Tablo (I) değeri |
x |
300 gün |
= ..............kg/yıl |
K2 |
Örnek : 244 cm/7 No 4 sistem elektronik düz örme makinasında 3 parça halinde standart bir kazağın (en:60 cm olan) örüldüğünü kabul edersek,
244 cm : iğne yatak uzunluğunu,
7 No : 1 inç?de (2.54 cm.) 7 adet iğne olduğunu
4 Sistem: Kilit tertibatını ifade etmektedir.
K1 = (60 cm / 2,54 cm.X) x 7 iğne x 3 parça = 496 iğne
K2 = (244 cm /2,54 cm.X) x 7 iğne = 672 iğne
K = 496 / 672 x 58 kg. (tablo I?den) x 300 gün = 12900 kg/yıl örme kumaş
İplik İhtiyacı : 12900 kg/yıl
KAPASİTE HESABI II. (çalışan iğne sayısının tesbit edilemediği durumlarda uygulanacak hesaplama şekli)
Tablo II?de verilen değerler genelde ortalama 60 cm. eninde üretim yapıldığı, makine genişlikleri için sırasıyla 228-244 cm. için 3 parça, 200-224 cm. için 3 parça, 150 ? 185 cm. için 2 parça ve 90/30 cm. için 2 parça kumaş üretebileceği kabul edilerek belirlenmiş değerlerdir.
K (Üretim Kapasitesi) = Tablo (II) değeri x 300 =............kg/yıl
Her iki hesaplama şeklinde örme kumaş üretim miktarları kadar iplik ihtiyacı hesaplanacaktır.
(Tablolara ulaşmak için tablo isminin üzerine tıklayınız.)
TABLO I (Makinalardaki mevcut iğnelerin tamamının çalışması halindeki üretim miktarlarını göstermektedir.)
TABLO II (Parça kumaş üretimi için iğne sayısının tespit edilemediği durumlardaki üretim miktarlarını göstermektedir.)
3- BRODE VE NAKIŞ İŞLEME:
a) Brode İşleme:
Brode işleme makinalarında işlenecek mamülün tek veya çift kat olduğuna göre, işleme yapacak makinaların adedi ve parça boyu göz önünde bulundurulur. Bir makina günde (8 saat) asgari 5, azami 7 takım işleyebilir.
Bu durumda brode makinalarının üretim kapasitesi için aşağıdaki formül uygulanır.
Mak. Sayısı x parça boyu x işlenecek takım sayısı x 300 gün= ? m/yıl
Ham madde:
?. m/yıl x 0,10= kg/yıl sentetik iplik
0,60= kg/yıl sun?i ipek ipliği
0,30= kg/yıl merserize ipliğidir.
b) Nakış İşleme ve Nakış Konfeksiyon:
Nakış işleme makinalarında yatak takımları, masa örtüsü, çay takımı vb. mamüller işlenir.
İşleme makinalarında kapasite tespitinde makinalarda makinalardaki kafa (baş) sayıları tespit edilir. Bir kafa günde (8 saat) 16 motif işler (6 kafa 1 saatte 1 takım işler).
Üretim kapasitesi için uygulanacak formül;
Kafa sayısı x 16 motif x 300 x gün= ? adet/yıl motif.
Kafa sayısı x 300/6= (Motif ya da takım işleme durumu tespit edilir)
Ham madde:
Kafa başına 130 gr/gün üzerinden
Kafa sayısı x 0,130 kg x 300= ?. kg/yıl sun?i ya da sentetik özel bükümlü iplik.